Nadchodzi zima: przygotuj swój growbox na zimę
Jedną z głównych zalet upraw w pomieszczeniu jest to, że można uprawiać przez cały rok, niezależnie od kaprysów pogody. Mimo to nie jest całkowicie prawdą, że uprawy w pomieszczeniu w żaden sposób nie podlegają zmianom pór roku. Nawet niewielki spadek temperatury w przestrzeni uprawowej powoduje wahania VPD i spowolnienie metabolizmu roślin. Jak temu zapobiec, dowiesz się w poniższym artykule.
Większość roślin uprawianych w pomieszczeniach najlepiej rośnie w temperaturach w zakresie 21-29 °C, przy czym różnica między temperaturą dzienną a nocną nie powinna przekraczać 5 °C. Gdy temperatura spadnie, rośliny zwalniają swój metabolizm i szybkość fotosyntezy. Oznacza to, że nawet jeśli dostarczymy im dużej ilości energii w postaci światła, nie będą w stanie jej wykorzystać do produkcji cukrów i będą rosnąć wolniej, niż przy wyższych temperaturach. Jeśli temperatura spadnie poniżej 15 °C, rośliny przestaną rosnąć i pozostaną karłowate.
Na niskie temperatury rośliny reagują także spowolnieniem transpiracji, czyli szybkości, z jaką liście odparowują nadmiar wody. Transpiracja jest kluczowa dla transportu składników odżywczych i wody. Mniejsza objętość odparowanej wody przez liście oznacza, że rośliny wprawdzie zużywają mniej wody, ale jednocześnie przestają pobierać składniki odżywcze z podłoża lub roztworu odżywczego. W konsekwencji ponownie następuje spowolnienie wzrostu oraz zwiększa się ryzyko przemoczenia podłoży i gnicia korzeni.
Uprawa w niższych temperaturach może przynosić także pewne korzyści, przede wszystkim w zapobieganiu szkodnikom i grzybom. Zimne powietrze zatrzymuje mniej wilgoci i jest bardziej suche niż powietrze ciepłe. Może to być przydatne w zapobieganiu chorobom grzybowym, takim jak mączniak czy Botrytis cinerea powodujący gnicie kwiatów. W niskich temperaturach wolniej rozmnażają się również niektóre owadzie szkodniki, takie jak przędziorki lub mszyce. Pamiętaj jednak, że jeśli temperatura spadnie poniżej 15 °C, metabolizm roślin całkowicie się zatrzyma i przestaną rosnąć.
Wpływ niskich temperatur na VPD
Rośliny są wpływane przez temperaturę i wilgotność powietrza, które je otacza. Temperatur powietrza ma wpływ na transpirację, a względna wilgotność odgrywa istotną rolę przy pobieraniu CO2, co jest ważne w procesie fotosyntezy. Efekty warunków klimatycznych na rośliny najlepiej oddaje różnica ciśnienia pary wodnej (VPD). Temat ten omówiliśmy szczegółowo we starszym wpisie na naszym blogu. Wartości VPD są wyliczane na podstawie temperatury i względnej wilgotności powietrza w przestrzeni uprawowej, i nawet niewielkie wahania temperatury (±1 °C) lub wilgotności (±5 % RH) mogą oznaczać znaczące zmiany w różnicy ciśnienia pary wodnej. Jeśli używasz VPD jako wskazówki przy uprawie w pomieszczeniu, niezwykle ważne jest utrzymywanie w przestrzeni uprawowej ciągle stabilnej i optymalnej temperatury i wilgotności powietrza.
Jak utrzymać w growboxie wystarczająco wysoką temperaturę
Zimą masz kilka możliwości, jak zwiększyć temperaturę w growboxie. Najprostsze i najtańsze rozwiązania to izolacja, ewentualne doprowadzenie ciepłego powietrza lub przeniesienie namiotu uprawowego w inne miejsce. Nieco droższe (ale bardziej niezawodne) jest ogrzewanie przestrzeni uprawowej za pomocą urządzeń grzewczych lub wymiana oświetlenia uprawowego.
Izoluj growbox: Zanim przystąpisz do ogrzewania przestrzeni uprawowej, upewnij się, że growbox dobrze uszczelnia i sprawdź wszystkie suwaki, aby ciepłe powietrze nie uciekało na zewnątrz. Jeśli doniczki lub system nawadniania stoją na zimnej podłodze, podłóż je odpowiednim materiałem izolacyjnym, na przykład styropianem.
Wykorzystaj ciepłe powietrze z innej części domu: W miesiącach zimowych może być korzystne doprowadzanie do przestrzeni uprawowej ciepłego powietrza z ogrzewanych pomieszczeń. Dobrze jest także umieścić namiot uprawowy bliżej źródeł ciepła, na przykład obok grzejnika.
Urządzenia grzewcze do growboxu: Jeżeli izolacja ani doprowadzenie ciepłego powietrza nie wystarczają, rozważ zakup odpowiedniego ogrzewania. Do growboxów nadają się przede wszystkim rurkowe ogrzewanie do szklarni lub ogrzewacze wiszące. Większość urządzeń grzewczych jest wyposażona w termostat, który utrzyma w przestrzeni uprawowej stabilną temperaturę. Rozwiązaniem może być także ogrzewanie pomieszczenia, w którym stoi namiot uprawowy. Przydatne są grzejniki olejowe lub elektryczne grzejniki.
Przejdź na inny typ lamp uprawowych: Nowoczesne lampy LED do upraw wyróżniają się wydajnością i dzięki temu nie emitują zbyt dużo ciepła do otoczenia. Starsze oprawy wykorzystujące lampy sodowe (HPS) emitują znaczne ilości ciepła, co może być zaletą w miesiącach zimowych.
Niezależnie od tego, czy zdecydujesz się na izolację, przeniesienie growboxu, czy inwestycję w ogrzewanie i nowe oświetlenie, pamiętaj, że stabilna temperatura jest kluczem do sukcesu. Po więcej wskazówek i trików, jak uprawiać także zimą, odwiedź nasz blog Higarden.